Antikçağ felsefe Profesörü Francis Macdonald Cornford’un tüm üniversite çevrelerinde bir klasik olmuş küçük kitapçığı Microcosmographia Academica, Bir Genç Üniversite Politikacısına Kılavuz üniversite ilişkilerini mizahi bir dille ve her şeyi “taşlayarak” anlatır:

GENÇsen okuma bu kitabı / sana uygun değil. YAŞLANMIŞSAN fırlat bir yana; / Sana ne öğretebilir ki? GÖZÜN YUKARILARDA DEĞİLSE, ateş tutuştur bu kitapla; / kılavuzluğu işine yaramaz. YOK, yirmi beşten genç, / otuzdan da yaşlı değilsen. TUTKUN da varsa / akademik politika özlemi sarmışsa seni, OKU bu kitabı; oku da ruhun bir ruhun varsa eğer selâmete erişsin.

Bu kitap, yıllarca üniversite sorunlarına kafa yormuş, çalışmalar yapmış, akademik dünyamızda birçok bilim insanına hocalık etmiş ve artık aramızda olmayan Seha L. Meray’ın 1969 yılında çevirdiği Cornford’un kitapçığı ile bizzat Meray’ın 1970 öncesi kaleme aldığı üniversite sorunları üzerine 5 makalesini buluşturuyor.

Seha L. Meray’ın Önsözü
Henry Chadwick’in Önsözü
W.K.C. Gutrie’nin Önsözü
Francis MacDonald Cornford’un İkinci Basıma Sunuşu
Seha L. Meray Kimdi?

1 MICROCOSMOGRAPHIA ACADEMICA
Bir Genç Üniversite Politikacısına Kılavuz
Francis MacDonald Cornford
Sunuş
I. Uyarı
II. Partiler
III. Parti Toplantıları
IV. Nüfuz Kazanmak
V. Yönetim (Din de Dahil), Disiplin ve Derin Bilgiçlik İlkeleri
VI. Siyasal Etken
VII. Kanıtlar
VIII. İş Yürütme
IX. Tezgâhlama (Mekik Dokuma)
X. Hoşçakal
ÜNİVERSİTE SORUNLARI
Seha L. Meray
Üniversitelerimizin Gerçek Sorunları
Tam-Güne Var mıyız?
Gizli İşsizlik mi?
Üniversiteler Kanunu
Sorunların Çözümü
Sonuç
Bir Garip Tasarı
Kaş Yapalım Derken...
Doçentken Biz de Böyle miydik?
“Biz Çıktık, Merdiveni Çekelim!”
“Akıl Başta Değil, Yaşta!”
Asistanlar
Bağlama Limanı
Yetersiz Maafllar
Sonuç
Üniversite Sorunu Temelden Ele Alınmalı
“Garip Dünya”nın Olayları
“Az Gelişmiş Ülkeler, Hele Sizler!”
Sorunların Özü Nedir?
Nasıl Bir Reform?
Sorunlar ve Çözümler
Gerçeği Derinden Görelim...
Somut Çözümlere Doğru
Bitmemiş İşler...
Tam-Gün Çalışma
Kürsü-İçi İlişkiler
Doktor Asistanlar
Gereksiz Engeller
Mali Özerklik
Yönetime Katılma
Karma Komisyonlar Sistemi
Kalabalık Sınıflar
“Kitap Ticareti”
Sonuç
Çuvaldızı Kendimize
“Uyuyan Güzel”!
Dört Köfle Yuvarlak!
Muşmula Gibi...

_

Francis MacDonald Cornford

1847’de İngiltere’de doğdu. Cambridge Üniversitesi’nde Antikçağ Felsefesi profesörü olarak görev yaptı. Aynı üniversitedeki Trinity College’da da öğretim üyeliği yapan Cornford, özellikle Batı düşünce dünyası üzerine yaptığı çalışmalarla ünlüdür. Sanat çalışmalarıyla tanınan, müzik ve şiirle de uğraşan yazar, Charles Darwin’in torunuyla evliydi. Çevirisini yaptığı Platon’un Devlet kitabı halen İngiltere’de okullarda okutulan temel kitaplar arasında yeralmaktadır.

1943’te ölen Cornford, Microcosmographia Academica adlı küçük kitabında kendine özgü hicvinin de sınırlarını aşarak, başta üniversiteler olmak üzere tüm benzeri kurumların başına bela olmuş ataletin, yanlış işleyişin nasıl aşılacağını ve işlerin nasıl yoluna sokulabileceğini gösterir. Bu küçük kitap, Batı’da akademik dünyanın bir klasiği haline gelmiş bulunmaktadır