Tüm akademik yaşamı insan hakları uğruna mücadele ile geçmiş; Bosna-Hersek İnsan Hakları Mahkemesinde yedi yıl boyunca Avrupa Konseyi tarafından seçilen uluslararası yargıçlar arasında görev yapmış, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin etkinliğini arttırmak için Avrupa Konseyi tarafından seçilen 11 kişilik “Akil Kişiler Grubu” üyeliğinde bulunmuş Prof. Dr. Rona Aybay, bu kitabında İnsan Hakları Evrensel Bildirisi’ne ilişkin çalışmaların nasıl başladığını, son şeklini alıncaya kadar hangi aşamalardan geçtiğini belgelere dayanarak açıklıyor. Kitapta EK olarak, İnsan Hakları Evrensel Bildirisi’nin üç değişik Türkçe çevirisi ile İngilizce ve Fransızca metinleri de yeralmaktadır.

 

Sunuş - Rona Aybay
Önsöz - Prof. Dr. Taner Timur

BİRİNCİ BÖLÜM İHEB’nin Hazırlanması ve Kabulü
I İnsan Hakları ve Birleşmiş Milletler Antlaşması (Anayasası)
II BM Örgütü Yapısı İçinde, İHEB’nin Kabulüyle Sonuçlanan Çalışmalar
1. Giriş
2. İnsan Hakları Komisyonu
3. Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’ndaki Görüşmeler, Oylamalar
A. Giriş
B. Çeşitli Devlet Temsilcilerinin Konuşmaları
a) Mısır Temsilcisinin Konuşması
b) Yugoslavya Temsilcisinin Konuşması
c) Ekvador Temsilcisinin Konuşması
ç) Suriye Temsilcisinin Konuşması
d) Sovyetler Birliği Temsilcisinin Konuşması

C. Genel Kurul’da Yapılan Konuşmalar Üzerine Düşünceler ve Değerlendirmeler

a) Mısır Temsilcisinin Konuşması Konusunda

b) Suriye Temsilcisinin Konuşması Konusunda
c) Ekvador Temsilcisinin Konuşması Konusunda
ç) Yugoslavya Temsilcisinin Konuşması Konusunda
d) Sovyetler Birliği Temsilcisinin Konuşması Konusunda

Ç. Oylamalar

a) Tutanaklar

b) Oylamalar Konusunda Değerlendirme

İKİNCİ BÖLÜM Türkiye ve İHEB
I Giriş
II İkinci Dünya Savaşı Sonunda Ortaya Çıkan Yeni Durum Karşısında Türkiye: BM’ye Üyelik, “Sola Kapalı” Çok Partili Düzene Geçiş ve Türk-Sovyet İlişkileri
1. Giriş
2. “Sola Kapalı” Çok Partili Yaşama Geçiş
3. Türk-Sovyet İlişkileri
III İkinci Dünya Savaşı Sonrası Dönemde, Türkiye’de “İnsan Hakları”nı Tanıtma ve Koruma Amaçlı Örgütlenmeler
1. Giriş
2. İnsan Haklarını ve Ana Hürriyetlerini Koruma Türk Grubu
3. “İnsan Hakları Cemiyeti” (Derneği)
IV İHEB’nin Hazırlık Çalışmaları ve Türkiye
V İHEB’nin Resmi Gazete’de Yayınlanması ve Türk Hukukuna Etkisi
1. Giriş
2. İHEB’nin Resmi Gazete'de Yayınlanmış Türkçe Çevirisi Düzgün Bir Çeviri midir?
3. İHEB’nin Türk Hukukuna Etkisi

Ekler
1. İnsan Hakları Evrensel Bildirisi (Rona Aybay Çevirisi)
2. İnsan Hakları Evrensel Bildirisi (Münci Kapani Çevirisi)
3. İnsan Hakları Evrensel Bildirisi (Resmi Gazete’de yayınlanmış çevirinin Rona Aybay ve Ömer Madra’nın notlarıyla yayınlanmış metni, A.Ü. SBF İnsan Hakları Merkezi yayını, 1980)
4. Universal Declaration of Human Rights
5. Déclaration Universelle des Droits de l’Homme

Dizin

_

Rona Aybay

1935’te İstanbul’da doğdu. İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi’ni 1959’da bitirdikten sonra aynı fakültede doktora yapan Aybay, 1964’te Columbia Üniversitesi’nde Mukayeseli Hukuk masterini tamamladı. 1973’te doçent, 1980’de de profesör oldu. ODTÜ’de Kamu Yönetimi bölümü başkanlığı, ODTÜ İdari İlimler Fakültesi Dekanlığı ve A.Ü. Siyasal Bilgiler Fakültesi (SBF) dekan yardımcılığında da bulunan Rona Aybay, 12 Eylül’den sonra YÖK’ün 1402 sayılı yasaya dayandırdığı bir kararla üniversiteden uzaklaştırıldı; 7 yıl sonra Danıştay kararıyla üniversiteye döndü. Avrupa Konseyi Irkçılık ve Hoşgörüsüzlükle Savaşım Komisyonu ile Bosna-Hersek’teki insan hakları ihlâllerini incelemekle görevli AGİT komisyonu üyeliklerinde bulunan Aybay, Bosna-Hersek İnsan Hakları Mahkemesi’nde, kurulduğu 1996 yılından, kapandığı 2003 yılına kadar Avrupa Konseyi tarafından seçilmiş uluslararası yargıç olarak görev yapmıştır. Aybay, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin etkenliğini arttırmak üzere, Avrupa Konseyi’nce oluşturulan 11 üyeli “Akil Kişiler Grubu”na üye seçilmiştir. 2006-2011 yıllarında Türkiye Barolar Birliği İnsan Hakları Merkezi Başkanı olan Prof. Dr. Rona Aybay’ın Faşizm (Murat Sarıca ile birlikte, 1962), Karşılaştırmalı 1961 Anayasası (1963), Robert Owen (1970, 2005 ve 2012) ve Yurttaşlık (Vatandaşlık) Hukuku (1982, yeni basım 2006), Esra Dardağan ile birlikte Yasaların Uluslararası Düzeyde Çatışması (Kanunlar İhtilafı) (2005) ve Yabancılar Hukuku (2005, yeni basım 2007), Uluslararası Yargı (2013), Tarih ve Hukuk Açısından Konsolosluk (2009), İnsan Hakları Hukuku (2015), İnsan Hakları Evrensel Bildirisi (2016), Kamusal Uluslararası Hukuk (Elif Oral ile birlikte, 2016), Genel Kamu Hukuku (2017), An Introduction to Law (altıncı basım 2018) gibi kitapları vardır. Yazar, Yakın Doğu (KKTC) Üniversitesi’nde ders vermektedir.