Namus kaynaklı şiddet dünya çapında gözlenen bir olgu. Bu şiddet eylemlerinde kadınlar aile namusuna aykırı hareket ettikleri gerekçesiyle en aşırısı cinayet olmak üzere çeşitli şekillerde cezalandırılıyor.

Yıllarını bu çalışmalara vermiş, uluslararası alanda tanınan akademisyenler, Shahrzad Mojab ile Nahla Abdo’nun derleyerek, yayına hazırladıkları bu kitap, İstanbul’da 2003 yılında düzenlenen ve aktivistlerin, karar alıcıların ve akademisyenlerin biraraya geldiği “Namus Adına Uygulanan Şiddet” adlı uluslararası toplantının bir sonucu olarak ortaya çıktı. Seminerin amacı namus cinayetlerini yeniden düşünmek ve kadınlara karşı şiddetle savaşırken küresel bir eylem stratejisi geliştirmekti.

Türkiye açısından düşünüldüğünde “namus adına işlenen cinayetler” bugüne kadar hep görmezlikten gelinen, bir anlamda dokunulmaz ve adeta “özel alana” ait sıradan cinayetler olarak kabul edilirdi. Ancak son yıllarda sivil toplum kuruluşlarının yaptığı çalışmalarla birlikte Türk Ceza Yasası’ndaki değişikliklerin yanısıra toplumda giderek artan duyarlılık, yüzlerce yıldır toplumda yerleşmiş bulunan önyargıları ve geleneksel bakış açısını değiştirmeye başladı.

Bu konuda çok önemli bir işlevi yerine getirerek, bir anlamda “toplumsal öncülük” yapan kuruluşlardan biri olan KAMER Vakfı’nın genel başkanı Nebahat Akkoç’un dile getirdiği gibi, “Şimdi en önemli işimiz kadına yönelik şiddetin en can yakıcı boyutu olan namus adına işlenen cinayetlere karşı bir bilinç oluşturmaktır.”

Bu cinayetleri ve yaratılan toplumsal şiddeti görmezden gelmek, karşı çıkmamak, bir bakıma cinayetlere ortak olmak değil mi?

Giriş
Shahrzad Mojab – Nahla Abdo

BİRİNCİ BÖLÜM Namus Cinayetinin Kuramsal Açılımları

‘Namusun’ Tikelliği ve ‘Öldürmenin’ Evrenselliği: Erken Uyarı Sinyallerinden Feminist Pedagojiye
Shahrzad Mojab

Akrabalık, Siyaset ve Sevgi: Sömürge-Sonrası Koşullarda Namus – Türkiye Örneği
Nükhet Sirman

Namus Cinayetleri, Ataerkillik ve Devlet: İsrail’de Kadın
Nahla Abdo

Hayat Memat Meselesi Olarak Namus: Genç Kadınların Şeref, Bekâret ve Namus Hakkındaki Şiddet Dolu Hikâyeleri – İsveç Bağlamı
Åsa Eldén

Namus Cinayetleri: Ataerkil Denetim Araçları
Nicole Pope

İKİNCİ BÖLÜM Namus Cinayetlerine Karşı Toplum Mücadelesi

Namus Adına Uygulanan Şiddetin Kültürel Dayanakları
Nebahat Akkoç

Ayşe’nin Hikâyesi
KA-MER

Namus Adına
Leylâ Pervizat

Çokkültürlülüğe Cinsiyet Perspektifini Katmak
Dilşa Demirbağ-Sten

Ataerkil Ailelerde Namusa Dayalı Şiddet ile Mücadele Etmek İçin Alınabilecek Uzun-Vadeli Önlemler
Riyadh Al-Baldawi

Şiddeti Engellemek İçin Bir Diyalog Projesi: Babalar ve Oğullarla Yapılan Tartışmalar
Niklas Kelemen

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM Namus Cinayetlerine Devletin Tepkisi

Uluslararası Rejimler Bağlamında Namus Adına Uygulanan Şiddet
Yakın Ertürk

Namuslu Davranmak: Sözde ‘Namus’ Suçlarında Mazeretler Sunmak Yerine Adaleti Sağlamak
Christina Curry

İsveç Hükümeti’nin Namusa Dayalı Şiddete Maruz Kalma Riski Bulunan Gençlere Yardım Etmek İçin Attığı Adımlar
Lise Bergh

Namusa Dayalı Şiddete Göğüs Germek: isveç Polisi İş Başında
Kickis Åhré Älgamo

İsveç Toplumunda Namus Adına Uygulanan Şiddet: İsveç Deneyiminden Alınabilecek Dersler
Javeria Rizvi

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM Ekler

Kadınlar ve Şiddet Konusunda Önerilen Kaynaklar
Shahrzad Mojab

4-6 Aralık 2003 Tarihinde Düzenlenen Namus Adına Uygulanan Şiddet Konulu Seminer Programı
Kaynakça
Dizin

_